میزان بار آلی فاضلاب

تركيبات موجود در فاضلاب:

فاضلاب تقريباً ۹/۹۹ درصد آب و حدود 1/0 در صد مواد جامد در برداردكه بخشي از آن مواد آلي و بخش ديگر مواد معدني جامد به حالت محلول يا معلق در آب مي باشند.
بوي بد فاضلاب اغلب به علت مواد آلي موجود در آن مي باشد. اين مواد بيش تر قابل تجزيه ميكروبي هستند و بعضاً تجزيه ميكروبي منجر به توليد بوي نامطبوع مي شود.
علاوه بر مشكل توليد بو، فاضلاب هاي دريافت كننده مدفوع انساني و حيوانات زنده در بردارنده عوامل بيماري زا هستند كه از نظر آلودگي محيط به ويژه منابع آب و خاك فوق العاده اهميت دارند.
طبق پژوهش هاي انجام شده هر گرم مدفوع حدود يك ميليون عدد اشريشياكلي، حدود107 *2/2 عدد استرپتوكوك و مقادير قابل توجهي اسپوركلستريديوم پرفرنجس و انواع موجودات زنده بيماري زاي ديگر در بردارد.


شدت آلودگي يا قدرت فاضلاب:

هر چقدر مواد زائد موجود در فاضلاب بيش تر باشد، قدرت آلايندگي فاضلاب يا شدت آلودگی آن بیش تر است.

معمولا شدت و ضعف فاضلاب ازنظر مواد آلي موجود درآن برحسب معيارهاي زير سنجيده مي شود:

اكسيژن مورد نياز زيست شيميايي (BOD(Biochemical Oxygen Demand:

اين معيار مهم ترين ابزار سنجش مواد آلي قابل تجزيه زيست شناختي است كه در مورد فاضلاب كاربرد متداول دارد. در اين روش مقدار اكسيژن مورد نياز براي اكسيداسيون مواد آلي فاضلاب توسط باكتري ها به دست مي ايد. با استفاده از اندازه گيري مقدار اكسيژن مورد نياز، غلظت مواد آلي موجود در فاضلاب كه قابل اكسيداسيون باكتريايي است به دست مي ايد. (تجزيه پذيري زيست شناختي). مقدار BOD  معمولاً براساس پنج روز درحرارت ۲۰ درجه سانتي گراد بيان مي گردد. اين مقدار همان اكسيژن مصرف شده در طول اكسيداسيون فاضلاب، در زمان پنج روز و حرارت ۲۰ درجه است.

اکسیژن مورد نیاز شیمیایی (COD (Chemical Oxygen Demand:

در اين روش مقدار اكسيژن متناسب براي تجزيه و تثبيت شيميايي مواد آلي را اكسيژن مورد نياز تجزيه شيميايي يا اصطلاحاً COD گويند. اين معيار از طريق اكسيداسيون فاضلاب توسط محلول اسيد دي كرومات، تقريباً تمام مواد آلي موجود در فاضلاب را به گاز كربنيك و آب، اكسيد می کند كه در اين واكنش معمولاً حدود ۹۵% اكسيداسيون مواد آلي صورت مي گيرد.

 مواد جامد معلق (SS (Suspended Solids :

مواد جامد معلق يكي ديگر از نشان گرهاي كيفيت فاضلاب از نظر غلظت مواد مي باشد اين مواد ممكن است از ۱۰۰ تا ۵۰۰ ميلي گرم در ليتر در فاضلاب متغير باشد.

 

علل لزوم تصفيه فاضلاب:

فاضلاب مي بايست قبل از اين كه در مرحله نهايي به آب هاي پذيرنده دفع گردد، تصفيه شود تا اينكه:

  • بيماري هاي واگير ناشي از آلودگي فاضلاب مهار و بهداشت عمومي تأمين گردد.
  • حفظ منابع آب، از طريق عدم آلودگي آب هاي سطحي و زيرزميني و در صورت امكان استفاده مجدد از بخش عظيمي از آب مصرف شده براي مصارف خاص نظير فعاليت هاي كشاورزي و پرورش آبزيان.
  • حفظ محيط زيست

میزان مواد آلی در فاضلاب ها:

به طوری که قابل پیش بینی است فاضلاب ها و پساب ها حاوی مقدار بسیار زیادی مواد آلی است. تقریباً آثار کلیه مواد مصرف در زندگی اجتماعی و همین طور صنایع، در فاضلاب ها وجود دارد. تخلیه فاضلاب ها و پساب ها در آب های معمولی آن ها را به سرعت آلوده می‌کند و این در واقع زاییده وجود مقادیر بسیار زیاد مواد آلی در فاضلاب ها و پساب ها است.

اکسیژن مورد نیاز جهت اکسیداسیون فاضلاب:

اکسیژن مورد نیاز جهت اکسیداسیون فاضلاب، پساب و یا آب آلوده معیار مناسبی برای آگاهی از حدود مقدار مواد آلوده کننده موجود در آن هاست. دو روش تعیین میزان آلودگی که بر اساس یاد شده در بالا متکی هستند، تحت عناوین COD و BOD شناخته شده‌اند.

BOD) Biochemical Oxygen Demand):

اين معيار مهم ترين ابزار سنجش مواد آلي قابل تجزيه زيست شناختي است كه در مورد فاضلاب كاربرد متداول دارد. در اين روش مقدار اكسيژن مورد نياز براي اكسيداسيون مواد آلي فاضلاب توسط باكتري ها به دست مي ايد. با استفاده از اندازه گيري مقدار اكسيژن مورد نياز، غلظت مواد آلي موجود در فاضلاب كه قابل اكسيداسيون باكتريايي است به دست مي ايد. (تجزيه پذيري زيست شناختي). مقدار BOD  معمولاً براساس پنج روز درحرارت ۲۰ درجه سانتي گراد بيان مي گردد. اين مقدار همان اكسيژن مصرف شده در طول اكسيداسيون فاضلاب، در زمان پنج روز و حرارت ۲۰ درجه است.


BOD  فاضلاب، پساب و یا آب عبارت است از میزان اکسیژن مورد نیاز میکرو ارگانیسم ها در اکسیداسیون بیوشیمیایی مواد آلی موجود در آن.

در حقیقت BOD تعیین کننده مقدار اکسیژن مورد لزوم برای ثبوت بیولوژیکی مواد آلی نمونه مورد نظر خواهد بود. اگر BOD آبی در حدود ۱ میلی گرم در لیتر باشد، آب خوب و اگر به حدود ۳ برسد مشکوک و بیش تر از ۵آلوده است.

COD) Chemical Oxygen Demand):

در اين روش مقدار اكسيژن متناسب براي تجزيه و تثبيت شيميايي مواد آلي را اكسيژن مورد نياز تجزيه شيميايي يا اصطلاحاً COD گويند. اين معيار از طريق اكسيداسيون فاضلاب توسط محلول اسيد دي كرومات، تقريباً تمام مواد آلي موجود در فاضلاب را به گاز كربنيك و آب، اكسيد می کند كه در اين واكنش معمولاً حدود ۹۵% اكسيداسيون مواد آلي صورت مي گيرد.

COD فاضلاب، پساب و یا آب آلوده، عبارت است از میزان اکسیژن مورد نیاز برای اکسیداسیون مواد قابل اکسیداسیون موجود در آن.

مقدار COD معمولاً با استفاده از یک عامل اکسید کننده قوی در محیط اسیدی قابل اندازه گیری است. تعیین BOD با وجود ارزش فراوان به همراه دو نکته ضعف اساسی است. اولی طولانی بودن مدت آزمایش و دومی امکان مسموم شدن میکروارگانیسم های مورد نظر در تماس با مواد آلوده در این مدت طولانی، از این رو COD ارزش فراوانی پیدا می‌کند.

درجه بندی فاضلابها:

فاضلاب ها بر حسب مقدار BOD درجه بندی می‌شود. فاضلاب هایی که BOD آن ها به ترتیب در حدود ۲۱۰، ۳۵۰ و ۶۰۰ میلی گرم در لیتر هستند، فاضلاب های ضعیف، متوسط و قوی هستند. برای جلوگیری از آلودگی آب ها در بیش تر نقاط جهان، هیچ فاضلابی حتی بعد از تصفیه در صورتی که BOD آن بیش از ۲۰ میلی گرم در لیتر باشد، مجاز به ورود به جریان های سطحی و یا زیر زمینی نیست.

فاضلابهای غیر انسانی:

باید دانست که در طبیعت تنها انسان نیست که با تولید فاضلاب یا پساب باعث آلودگی آب ها می‌شود. بلکه فعالیت حیوانات نیز در این آلوده سازی بسیار مؤثر است. در صورتی که به عنوان مبنای مقایسه، میزان آلودگی انسان را معادل یک BOD فرض کنیم، حیوانات دیگر نظیر اسب، گاو، گوسفند، خوک و مرغ خانگی به ترتیب ۱۱٫۳ ، ۱۶٫۴ ، ۲٫۵ ، ۱٫۹ و ۰٫۹۱ خواهند بود.

نظر خود را بنویسید